Islamic Law

Islamic Law

Social justice as a fundamental legal principle in Islamic government based on the thought of Martyr Sadr and Ayatollah Khamenei.

Document Type : Original Article

Authors
1 Public Law, Faculty of Law and Political Science , Tehran University, Iran
2 Public Law, Faculty of Law and Political Science, Tehran University, Iran
Abstract
This article takes a comprehensive approach to examining the concept of justice and its place in Islamic thought, particularly from the perspectives of Martyr Sadr and Ayatollah Khamenei. The research argues that justice goes beyond mere equality and means placing everything in its rightful position and giving everyone their due. Therefore, various types of justice, including distributive, corrective, formal, substantive, natural, positional, individual, and social justice, are examined to both approach the true meaning of justice and understand its different dimensions while distinguishing between them.

As a result of this examination, both Martyr Sadr and Ayatollah Khamenei emphasize the importance of justice as a fundamental principle in Islam, seeing it as the core of Islamic governance. Both thinkers consider social justice as a primary goal in an Islamic society. Martyr Sadr stresses public cooperation and social balance as two main pillars of social justice, while Ayatollah Khamenei emphasizes the importance of equality before the law and the elimination of discrimination. Despite these differences, it can be said that both thinkers recognize social justice as the foundation of Islamic governance and have made efforts to clarify the meaning and position of this concept in society and Islamic government.
Keywords

Subjects


  1. آلتمن، اندرو؛ درآمدی بر فلسفه حقوق؛ ترجمه بهروز جندقی؛ قم: مرکز انتشارات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینیŠ، 1386.
  2. ارسطو؛ سیاست؛ ترجمه حمید عنایت؛ تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1390.
  3. جاوید، محمدجواد؛ قانون و قانونگذاری در اندیشه اندیشمندان شیعه؛ تهران: دانشگاه امام صادق†، 1389.
  4. جاوید، محمدجواد؛ مشروعیت قدرت و مقبولیت دولت در قرآن؛ تهران: بنیاد حقوقی میزان، 1388.
  5. جاوید، محمدجواد؛ نقد مبانی فلسفی حقوق بشر؛ تهران: نشر مخاطب، 1392.
  6. جاویدی، مجتبی؛ قاموس عدالت؛ بررسی مبانی نظری و عملی عدالت در کلام مقام معظم رهبری؛ تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1385.
  7. جعفری لنگرودی، محمدجعفر؛ ترمینولوژی حقوق؛ تهران: انتشارات گنج دانش، 1368.
  8. جوادی آملی، عبداللّه؛ فلسفه حقوق بشر؛ قم: مرکز نشر اسراء، 1389.
  9. جهانیان، ناصر؛ «نظریه جامع عدالت»، فصلنامه فلسفه دین؛ ش۶، تابستان ۱۳۸۹، ص۹۷ـ۱۳۴.
  10. حسینی، سیدرضا؛ «معیارهای عدالت اقتصادی ازمنظر اسلام (بررسی انتقادی نظریه شهیدصدر)»، فصلنامه اقتصاد اسلامی؛ ش۳۲، زمستان ۱۳۸۷، ص۵ـ۳۶.
  11. حسینی‌زاده، سیدمحمدعلی؛ «مشروعیت و عدالت در اندیشه سیاسی شیعه، درآمدی بر مشروعیت عدالت‌بنیاد»، فصلنامه شیعه‌شناسی؛ ش۵۳، بهار ۱۳۹۵، ص۸۷ـ۱۱۸.
  12. خسروپناه، عبدالحسین و دیگران؛ منظومه فکری آیت‌اللّه العظمی خامنه‌ای؛ تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، 1396.
  13. صدر، سیدمحمدباقر؛ اسلام راهبر زندگی، مکتب اسلام، رسالت ما؛ ترجمه سیدمهدی زندیه؛ قم: انتشارات دارالصدر، 1393.
  14. صدر، سیدمحمدباقر؛ اقتصاد ما؛ ترجمه محمدکاظم موسوی؛ ج1، قم: انتشارات اسلامی وابسته به جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، [بی‌تا].
  15. صدر، سیدمحمدباقر؛ امامان اهل بیت‰ مرزبانان حریم اسلام؛ ترجمه رضا ناظمیان و حسام حاج مؤمن؛ قم: انتشارات دارالصدر، 1394 (الف).
  16. صدر، سیدمحمدباقر؛ بارقه‌ها؛ ترجمه سیدامید مؤذنی؛ قم: انتشارات دارالصدر، 1394 (ب).
  17. طباطبایی، سیدمحمدحسین؛ تفسیرالمیزان؛ ج۴، تهران: دارالکتب الإسلامیه، ۱۳۷۴.
  18. کاتوزیان، ناصر؛ کلیات حقوق؛ تهران: شرکت سهامی انتشار، 1378.
  19. کاتوزیان، ناصر؛ مبانی حقوق عمومی؛ تهران: نشر دادگستر، 1372.
  20. کاتوزیان، ناصر؛ مقدمه علم حقوق و مطالعه در نظام حقوقی ایران؛ تهران: شرکت سهامی انتشار، 1381.
  21. کعبی، عباس؛ مبانی حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران؛ تهران: سازمان بسیج حقوقدانان، 1394.
  22. مصباح یزدی، محمدتقی؛ حقوق و سیاست در قرآن؛ ج1، قم: مرکز انتشارات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینیŠ، 1389.
  23. مطهری، مرتضی؛ مجموعه آثار؛ ج۱۳ و 21، تهران: انتشارات صدرا، 1374.
  24. موحد، محمدعلی؛ در هوای حق و عدالت؛ تهران: نشر کارنامه، 1381.
  25. مهاجرنیا، محسن؛ فلسفه سیاسی آیت‌اللّه خامنه‌ای؛ تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، 1394.
  26. نمازی، حسین و علیرضا لشکری؛ «توازن و رویکرد‌های عدالت، کنکاشی در رویکرد شهیدصدر و شهیدمطهری به توازن»، فصلنامه معرفت اقتصاد اسلامی؛ ش۲، بهار و تابستان ۱۳۹۱، ص۹۷ـ۱۲۲.
  27. واعظی، احمد؛ نقد و بررسی نظریه‌های عدالت؛ قم: انتشارات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینیŠ، 1393.