حقوق اسلامی

حقوق اسلامی

نقش دوگانه شرک و توحید در بزهکاری و پیشگیری از آن

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
عضو هیأت علمی گروه فقه و حقوق پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی
چکیده
چکیده
عوامل بزهکاری و راه‌های مبارزه با آن از مباحث اساسی و اصلی جرم‌شناسی است که در هر دو ساحت سخن بسیار گفته شده است. تمامی عوامل بزهکاری و نیز راه‌های مبارزه با آن در یک سطح به لحاظ نقش‌آفرینی نیستند. نوشتار حاضر در صدد است به منظور تبیین جایگاه آموزه‌های اسلامی در مبارزه با بزهکاری به این سؤال بپردازد که از نظر آموزه‌های اسلامی، شرک به عنوان یکی از عوامل چه نقشی در بزهکاری و توحید به عنوان یک راهکار چه نقشی در پیشگیری از بزهکاری دارند. بر اساس یافته این تحقیق که به روش توصیفی و تحلیلی در اسناد دینی بویژه آیات قرآن و تفسیر آیات صورت گرفت، شرک اصلی‌ترین عامل بزهکاری است که به طرق مختلف از جمله "ایجاد تفرقه و اختلال در رفتار" و "جابجایی ارزش‌ها" در وقوع بزهکاری نقش ایفا می‌کند و در مقابل آن، توحید اصلی‌ترین راهکار برای مبارزه با بزهکاری است که از طرق از جمله "ایجاد وحدت و انسجام اجتماعی"، "تقویت مسئولیت‌پذیری"، "تأمین عدالت و برابری" و "ایجاد امید و انگیزه" راه بزهکاری را سد می‌کند.
واژگان کلیدی: توحید، شرک، پیشگیری، بزهکاری، وحدت، تفرقه
کلیدواژه‌ها
موضوعات

1.       ابن‌بابویه (صدوق)، محمد‌بن‌على؛ التوحید؛ چ۱، قم: [بی‌نا]، 1398ق.
2.       ابن‌شهرآشوب مازندرانى، محمد‌بن‌على؛ مناقب آل ابی‌طالب‰، قم: [بی‌نا]، 1379ق.
3.       احسائی، ابن‌ابی‌جمهور محمد‌بن‌علی؛ عوالی‌اللئالی العزیزیة؛ ج۱، قم: دار سیدالشهداء للنشر، 1405ق.
4.       تابناک؛ «اعلام آمار روزانه سقط جنین در ایران»، کد خبر: ۱۲۸۰۰۲۵، ۷ دی ۱۴۰۳؛ مندرج در: https://www.tabnak.ir.
5.       جوادی آملی، عبداللّه؛ توحید در قرآن؛ چ۱، قم: اسراء، ۱۳۸۳.
6.       سبحانی تبریزی، جعفر؛ التوحید والشرک فی‌القرآن‌الکریم؛ قم: مؤسسة الإمام‌الصادق†، ۱۳۸۴.
7.       سبحانى تبریزى، جعفر؛ مفاهیم‌القرآن؛ چ۴، قم: مؤسسة الإمام‌الصادق†، 1421ق.
8.       سعدی شیرازی، مصلح‌الدین؛ گلستان؛ به‌اهتمام محمدجواد مشکور؛ [بی‌جا]: شرکت نسبی اقبال، ۱۳۴۲.
9.       طباطبایی، سیدمحمدحسین؛ المیزان فی تفسیرالقرآن؛ ج۵، ۷، ۹، ۱۱، ۱۲، ۱۴، ۱۷ و ۱۸، چ۲، بیروت: مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، 1390ق.
10.  طبرسی، فضل‌بن‌حسن؛ مجمع البیان فی تفسیرالقرآن؛ ج۳ و ۸، چ۳، تهران: ناصرخسرو، 1372.
11.  طوسی، محمد‌بن‌حسن؛ التبیان فی تفسیرالقرآن؛ ج۳ و ۴، بیروت: دار إحیاء التراث‌العربی، [بی‌تا].
12.  قطب، سید؛ فى ظلال‌القرآن؛ ج۳، چ۳۵، بیروت: دارالشروق، 1425ق.
13.  مجلسى، محمدباقر‌؛ بحارالأنوار؛ ج۱۰، چ۲، بیروت: [بی‌نا]، 1403‌ق.
14.  مطهری، مرتضی؛ تعلیم و تربیت در اسلام؛ چ۱۰۴، تهران: صدرا، ۱۴۰۲.
15.  مکارم شیرازى، ناصر؛ تفسیر نمونه؛ ج۴، ۶، ۹، ۱۱، ۱۴، ۱۹ و ۲۴، چ۱۰، تهران: دارالکتب الإسلامیه، 1371.
16.  مولوی بلخی، جلال‌الدین محمد‌بن‌محمد؛ مثنوی معنوی؛ به‌کوشش توفیق سبحانی؛ چ۲، تهران: وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ۱۳۷۴.
17.  نجفی ابرندآبادی، علی‌حسین و حمید هاشم‌بیگی؛ دانشنامه جرم‌شناسی؛ چ۱، تهران: دانشگاه شهیدبهشتی و کتابخانه گنج دانش، ۱۳۷۷.
18.  نجفی ابرندآبادی، علی‌حسین؛ جزوه جرم‌شناسی (کلیات)؛ تنظیم محمدکاظم تقدیر (دوره کارشناسی دانشکده حقوق)؛ تهران: دانشگاه شهیدبهشتی، نیمسال دوم سال تحصیلی 1382ـ1383.
19.  نجفی ابرندآبادی، علی‌حسین؛ مباحثی در علوم جنایی ـ جزوه جرم‌شناسی (پیشگیری)؛ تهیه و تنظیم محمدعلی بابایی (دوره دکتری)؛ تهران: دانشگاه تربیت مدرس، نیمسال نخست ۱۳۷۹ـ۱۳۸۰.

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 04 شهریور 1405